-YIKILMADIM AYAKTAYIM
-TESTESTERON’UN VARLIĞI DERT YOKLUĞU AYRI BİR
DERT
-ANDRAPOZ, PADAM, ADAM veya PEDAM NEDİR?
-PEDAM’IN BELİRTİLERİ
-AZGIN TEKE SENDEROMU
-CİNSEL HAYATTA DENGESİZLİKLER GÖRÜLÜR
-KARİYER ÖNEMLİ
-UZAMIŞ EVLİLİKLER NEDEN DEĞİL
-VİAGRA ÇOK ETKİLİ OLDU
-DEPRESYONDAN AYIRT EDİLMELİDİR
-YALANCI AŞK
-6 AYDA BİR KONTROL ÖNEMLİ
-TEDAVİDE HORMON TEDAVİSİ ve CİNSEL TERAPİ ŞART
-CİNSEL TIP ENSTİTÜSÜ’NDEN ALTIN GİBİ ÖNERİLER
-CİDDİYE ALIN
Son haftalarda medyada sıkça yer alan, toplumsal bir sorun haline gelen ve hala doğru teşhis konulamayan “Azgın Teke Sendromu” hakkında, anket çalışmalarıyla Türkiye’de gündem yaratan Cinsel Sağlık Enstitüsü Derneği-CİSED bir basın açıklaması yaptı.
YIKILMADIM AYAKTAYIM
Evini, kırk yıllık karısını, işini veya sosyal
çevresini terk ederek "Yıkılmadım Ayaktayım" mesajı vermeye çalışan orta
yaşlı ve yaşlı erkeklerin sorunlarına doğru tanı koymanın ve doğru yönlendirmenin
toplumsal bir görev olduğunun altını çizen CİSED Başkanı Uzman Psikolojik
Danışman Dr. Cem Keçe; “Bu soruna doğru tanı koyamazsak ve doğru çözümler
üretemezsek evini terk eden erkeklere; kendine güven duygusunu yitirmiş,
bir paçavra gibi bir kenara atılmış hissini yaşayan umutsuz ve mutsuz kadınlar
eklenecektir. Çünkü sorun her ne kadar hormonsal gibi algılansa da psikolojiktir.
Kişi yaşlandıkça yaşlananın ruhu değil bedeni olduğu ve ruhun gıdasını
vermek kaydıyla her yaşın kendine göre güzellikleri olabileceği gerçeğini
anlayamaz ise; huzursuzlanır, kendini kötü hisseder ve anlamsız bir var
olma çabası içine girer. Basında daha çok erkekler yer alsa da, ister kadın
ister erkek olsun, durum fark etmez ve var olan partnerin ve evin dışında
mutluluk aranmaya başlanır. Kısaca hayata renk katamama ve duygusal ihmaller
azgın teke sendromuna yol açabilir” dedi.
TESTESTERON’UN VARLIĞI DERT YOKLUĞU AYRI BİR
DERT
Erkeklik hormonu olan testosteronun libido ve cinsel
arzuda erkekler ve kadınlar için önemli bir hormon olduğunun altını çizen
CİSED Başkanı Uzman Psikolojik Danışman Dr. Cem Keçe; “Testesteron;
erkeklerde ergenlik döneminde ses kalınlaşması, sakal, bıyık ve cinsel
bölgelerdeki kılların çıkmasından sorumlu bir hormondur. Ayrıca kas, kemik,
kemik iliği, immün sistem ve beyindeki metabolik olayları da düzenler.
Dihidrotestosteron (DHT) ve östrojenler testesteronun etkilerini azaltırlar.
Her erkekte proteine bağlı bir testosteron, bir de işlevsel olan serbest
testosteron mevcut. Normal bir erkekte testesteron bağlı ve serbest olmak
üzere iki halde bulunur. Bağlı testosteron miktarı %98 iken serbest testosteron
%2 oranında bulunur. Ancak ilerleyen yaşla birlikte erkekte serbest testosteron
seviyesi azalır, bağlı testesteron seviyesi ise karaciğer deki bağlayıcı
protein oranının yükselmesinden dolayı artar. Böylece işlevsel testosteron
üretimi de giderek düşer. Bu durum cinsel yaşamda ve sosyal ilişkilerde
sorunlara yol açar. Yani testesteronun varlığı dert, yokluğu ise ayrı bir
derttir” dedi.
ANDRAPOZ, PADAM, ADAM veya PEDAM NEDİR?
Son yıllarda yapılan araştırmaların, andropozun
erkeklerin yaşlanmasını ve fiziksel yapılarında meydana gelen değişimlerini
yeterince kapsamadığını gösterdiğini söyleyen CİSED Başkanı Uzman Psikolojik
Danışman Dr. Cem Keçe; “Erkek cinselliğinin en kritik dönemeci olan
erkek menapozuna andropoz denir. Daha önceleri andropoz olarak isimlendirilen
durumlar günümüzde; yaşlanmakta olan erkeklerde androjen eksikliği ADAM
(Androjen Deficiency of the Aging Male) veya yaşlanmakta olan erkeklerde
ilerleyici androjen eksikliği PADAM (Progressive Androjen Deficiency of
the Aging Male) yada büyüme hormonu gibi diğer hormonlardaki azalmayı da
göz önüne alarak PEDAM (Partial Endocrine Deficiency) olarak ifade edilmektedir.
Çünkü erkeklerde, kadının menopozundaki gibi kesin bir bitiş yoktur. Aksine
erkeklerde androjen seviyesinin düşüşü 40’lı yaşlarla birlikte yavaş bir
çizgi izler. Dolayısıyla erkeklerde, kadın menopozundan farklı bir süreç
yaşanır. İnsanın bir bütün olarak değerlendirilmesini zorunlu kılan ve
sürekli etkileşim halinde olan fizyolojik ve piskolojik yapımızdan dolayı
PEDAM kavramı ortaya atılmıştır. PEDAM, erkeğin fiziksel yapısında ve buna
bağlı olarak ruhsal dünyasında yaşananları tümüyle kapsayan ve andraopozdan
daha geniş bir kavramdır. PEDAM'da; cinsel istekte azalma veya cinsel istekte
yalancı bir artma, yemeye içmeye düşme, evini, karısını, işini veya sosyal
çevresini terk etme, kıskançlık, çapkınlık, içe kapanma, keyfine düşkünlük,
tembellik, neşesizlik ve kararsızlık hali vb. davranışsal ve duygusal değişiklikler,
kas yorgunluğu ve kas gücünde azalma, vücut kıllarında azalma, kemik mineral
yoğunluğunda azalma vb. fizyolojik değişiklikler görülür. PEDAM yaşlanan
her erkekte izlenmediği gibi her erkekte azgın teke sendromu gibi abartılı
klinik bulgulara ve şiddete sahip olmayabilir” dedi.
PEDAM’IN BELİRTİLERİ
PEDAM’ın fiziksel, psikolojik ve cinsel belirtilerinin
olduğunu ifade eden CİSED Başkanı Uzman Psikolojik Danışman Dr. Cem
Keçe; bu belirtilerin çoğunun testesteron seviyesindeki düşmeden kaynaklanmakta
olduğunun altını çizdi ve şu şekilde sıraladı:
“Fiziksel Belirtiler:
-Güçsüzlük,
-Halsizlik,
-İştahsızlık,
-Kemik ve eklem ağrıları,
-Ciltte meydana gelen atrofik değişiklikler,
-Fiziksel enerjide azalma,
-Kas hacminde ve gücünde azalma,
-Vücut ve organların yağ kitlelerinde artış,
-Kardiyo-vasküler hastalık riskinde artış,
-İnsüline direncin artması,
-Göğüslerin yağlanması,
-Karın bölgesinde yağ toplanması,
-Kıllanmada ve sakal çıkmasında azalma,
-Kemik mineral yoğunluğunda azalma,
-Aşırı terleme,
-Çarpıntı,
-Eklem ve kas yakınmaları,
-Sıcak basması,
-Uyku ihtiyacında artış,
-Uyku bozuklukları,
-Osteoporoz,
-Omurga ve kalça kemiklerinde kırılma riskinde
artış,
-Kendini iyi hissetmeme vb. Bu fiziksel belirtilerin
çoğu testesteron seviyesindeki düşmeden kaynaklanmaktadır.
Psikolojik Belirtiler:
-Cesarette azalma,
-Kendine güven kaybı,
-Üretkenlikte azalma,
-Depresif huy hali,
-Anksiyete,
-Sinirlilik,
-Huzursuzluk,
-Yaşamdan zevk almama,
-Çabuk sinirlenme,
-Konsantrasyon kaybı,
-Dalgınlık,
-Zihinsel yorgunluk,
-Bellekte ve öğrenmekte azalma vb. Bu psikolojik
belirtilerin çoğu aslında erkeğin, erkek egemen kültürün kendisine öğrettiği
iktidarını simgeleyen ereksiyonunun azalmasından kaynaklanmaktadır.
Cinsel Yaşamdaki Belirtileri:
-Cinsel aktivite sıklığında azalma,
-Cinsel istek azalma,
-Cinsel istekte yalancı bir artma hissi,
-Orgazm hissinde azalma,
-Meni miktarında düşüklük,
-Ereksiyon sorunları,
-Gece ereksiyonları,
-Sabah ereksiyonlarının sıklığında azalma,
-Boşalma süresinde azalma,
-Penis sertliğinde hafif azalma vb.”
AZGIN TEKE SENDEROMU
Ailede meydana gelen parçalanma, çocukların evlenmesi
yada evden ayrılmış olması, mesleki yaşamın gerilemesi yada emeklilikle
birdenbire kesilmesi PEDAM’la aynı döneme denk geldiğini, bunun da var
olan sorunları ağırlaştırdığını ve azgın teke sondromuna yol açabildiğini
iddia eden CİSED Başkanı Uzman Psikolojik Danışman Dr. Cem Keçe;
“Ortalama 50 yaşından sonra belirginleşen zihinsel fonksiyonlarda düşüş,
huysuzluk, kıskançlık ve çapkınlık gibi alışılmamış davranış şekillerinin
dikkat çektiği dönem orta yaş krizi olarak adlandırılabilir. Her orta yaşa
gelmiş erkekte görülecek diye bir kural olmasa da, orta yaş içinde olan
erkekler; yaşamlarını gözden geçirip kendileri için ne yaptıklarını sorgulamaya,
genç bir partner aramaya ve kayıplarını fark etmeye başlayabilirler. Çok
sık yapılan bir yanlış da, orta yaş krizine giren erkeğin veya kadının
tutkulu bir aşk yada çok daha fazlasının yaşaması halinde bu sıkıntılı
dönemin aşılacağı yanılgısıdır. Ama gerçek neden içinde azgın teke sendromunu
da barındıran andropozdur. Erkeklerin sağlıksız beslenmeleri, egzersiz
yapmamaları, sigara ve içki içmeleri andropozda çok etkilidir. Ancak andropoza
girmek menopoza girmek gibi değildir. Yaşa bağlı androjen eksikliği, fazla
kilolar, depresyon, kalp damar rahatsızlıkları ve diyabet durumları söz
konusudur ve cinsel fonksiyonlarda dalgalanmalar olabilir” dedi.
CİNSEL HAYATTA DENGESİZLİKLER GÖRÜLÜR
Artan yaşla birlikte cinselliğin kaybına ilişkin
geliştirilen davranışların azgın teke sendromunda etkili olabileceğini
savunan CİSED Başkanı Uzman Psikolojik Danışman Dr. Cem Keçe; “Yaşla
birlikte azalan, dengesizleşen veya durağanlaşan cinsel hayat, saç dökülmeleri,
saçlarda beyazlamalar, kilo artışı, sarkma ve çatlaklar; kişiyi mutsuzluğa
ve karamsarlığa sevk edebilir. Yaşlanmaya başlayan bedenini ruhsal dünyasında
kabul edemeyen veya içine sindiremeyen cinsel bilgileri kulaktan dolma
erkek; direnç olarak cinselliğini daha çok kullanmaya çaba gösterebilir.
Psikolojik ve sosyokültürel durumlarına bağlı olarak cinselliğine ve cinsel
rolüne aşırı anlam yükleyebilir, anlamsız bir var olma çabasına girebilir.
Cinsel faaliyetlerinin azalmaya başladığı gerçeğinden rahatsız olan erkek;
çevresine cinsel hayatında bir değişiklik veya herhangi bir azalma olmadığını,
eskisi gibi devam ettiğini göstermek çabası içinde olabilir. Kişi cinsel
duygu ve isteklerine esir olur, iradesini ve ahlak ölçülerini ayaklar altına
alabilir ve sadece cinsel haz peşinde koşabilir. Hatta ilerleyen yaşlarda
kendisinden yaş olarak çok küçük bir kişiyle birlikte olarak hala genç
kaldığını ispat etmeyi deneyebilir” dedi.
KARİYER ÖNEMLİ
Kariyer anlamında istediği yer ile bulunduğu yer
arasında uçurum olduğunu düşünen erkeklerde azgın teke sendromunun daha
sık görülebileceğini ifade eden CİSED Başkanı Uzman Psikolojik Danışman
Dr. Cem Keçe; “Orta yaşına rağmen gerçekleştirmek istediklerini yerine
getirememiş olmak, şimdiye kadar istediği her şeyi başarmış ve artık ilgilenecek
pek bir şeyi olmadığını düşünmek, partneri tarafından beğenilmemek yada
eşi tarafından aldatılma; hayatına egemen olan rutinleri değiştirmeye kalkan
bir erkekte azgın teke sendromunu tetikleyebilir” dedi.
UZAMIŞ EVLİLİKLER NEDEN DEĞİL
Azgın teke sendromunda uzamış evliliklerin hiçbir
günahı olmadığını söyleyen CİSED Başkanı Uzman Psikolojik Danışman Dr.
Cem Keçe; “Çünkü sağlam temeller üzerine kurulmuş, sevgi, saygı ve
güven duygularıyla güçlendirilmiş evlilikler cinsel ve ruhsal sağlığa çok
iyi gelir, yaşamı güzelleştirir, huzur ve mutluluğu geliştirir” dedi.
VİAGRA ve LEVİTRA ÇOK ETKİLİ OLDU
Erkeklerde yaşlanma ile birlikte yavaş yavaş androjen
seviyesindeki düşme meydana geldiğini söyleyen CİSED Başkanı Uzman
Psikolojik Danışman Dr. Cem Keçe; “Çünkü testesteron seviyesinde 40'lı
yaşlarda düşmeye başlar. Gelişmiş ülkelerde olduğu gibi ülkemizde de yaşlı
erkek popülasyonunun giderek artış göstermesi, androjen düşüklüğü ve buna
bağlı gelişen cinsel sorunlar viagra, levitra, cialis gibi ilaçların kullanımını
arttırmıştır. Bu durum; evliliğin yaşamı güzelleştiren, huzur ve mutluluk
veren yönlerini göremeyen, hormonal kayıpların yarattığı yavaşlamayı iyi
algılayamayan ve oluşan sonuçları sindirecek ruhsal örgütlenmeleri zamanında
kuramayan erkeklerin azgın teke sondrumu adı altında bundan sonra daha
fazla karşımıza çıkacağının bir göstergesidir” dedi.
DEPRESYONDAN AYIRT EDİLMELİDİR
Depresyonun azgın teke sendromu ile karıştırılmaması
gerektiğini söyleyen CİSED Başkanı Uzman Psikolojik Danışman Dr. Cem
Keçe; “Çünkü iştahsızlık, uykusuzluk, cinsel istek azalması gibi fiziksel
belirtilerin eşlik ettiği depresyon ruhsal bir hastalıktır ve her hastalık
gibi birtakım tanı kriterleri vardır. Bu kriterlerin tümü sorgulanır ve
depresyon tanısı konulur. Duygu durumu ve morali çevresinde olup biten
mutluluk verici olaylardan pek etkilenmeyen depresyondaki kişi kendini
suçlar, küçük görür ve bu çıkmazdan kurtulmak için kendisinden yaş olarak
çok küçük bir kişiyle birlikte olmaya çalışabilir. Yani azgın teke sendromu
depresyonu körükler, depresyon da azgın teke sendromunu derinleştirebilir”
dedi.
YALANCI AŞK
Yapılan araştırmaların hormonların erkeklerin ruhsal
dünyasında bozulmaya yol açarak yalancı bir aşkın peşinden koşmaya yönlendirebileceğini
ortaya koyduğunu söyleyen CCİSED Başkanı Uzman Psikolojik Danışman Dr.
Cem Keçe; “Kimin için, ne için yaşadım diye düşünmeye başlayan ve yalancı
aşkın peşinden koşan erkekler; PEDAM’ın olumsuz etkilerinden kendilerini
korumaya cinsel ve ruhsal sağlıklarını dengede tutmaya çalışır. Çünkü yalancı
aşk kalp ritmini ve kan dolaşımını düzenler. Yalan da olsa aşık olan erkek;
fiziksel görünüm ve sağlığına dikkat eder, bakımını aksatmaz, kendini daha
güçlü ve enerjik hisseder, işe yaramaz olarak gördüğü benliğini yeniden
sever, aşılmaz gördüğü sorunların üstesinden gelebilme gücünü bulur. Dolayısıyla
özgüveni artan ve kendini daha sağlıklı hisseden erkek yeni limanlara yelken
açma ihtiyacı duyabilir ve azgın teke olarak adlandırılır” dedi.
6 AYDA BİR KONTROL ÖNEMLİ
Yaşlanan erkeklerin hiçbir şikayetleri olmasa bile
6 ayda bir düzenli hekim kontrolünden geçmeleri gerektiğini söyleyen CİSED
Başkanı Uzman Psikolojik Danışman Dr. Cem Keçe; “Rutin kontrollerde
ve PEDAM araştırmalarında; total ve serbest Testesteron, LH, FSH, Dihidroepiandrosteron,
Dihidrotestosteron (DHT), Seks Hormon Bağlayıcı Globulin, albumin, büyüme
hormonu, östrojen, melatonin ve Prolaktin seviyelerine bakılmalıdır. Kemik
mineral dansitesi, 5 alfa, 3 alfa-androstenediol düzeylerinin ve serum
lipitlerinin ölçülmesi yapılmalıdır. Prostat bazi Ultrasonografi ile ve
rektal tuşe ile incelenmelidir. Meme kanseri testleri, transrektal ultrasonografi,
prostat biyopsisi ve serum PSA gibi prostat kanseri testleri yapılmalıdır”
dedi.
TEDAVİDE HORMON TEDAVİSİ ve CİNSEL TERAPİ ŞART
PEDAM tedavisinde eksik olan testesteron hormonunun
hekim kontrolünde yerine konulmasının çok önemli olduğunu ifade eden CİSED
Başkanı Uzman Psikolojik Danışman Dr. Cem Keçe; “Tedavide transdermal
ve diğer testesteron preperatları, cinsel terapi, EFT, düzenli egzersiz,
anti astenik ilaçlar ve vitaminler kullanılmaktadır. Ayrıca şişmanlık,
sigara ve alkol kullanımı, egzersiz yapmama, sağlıksız beslenme vb. fiziksel
ve hafif bir cinsel işlev bozukluğu karşısında aşırı paniğe kapılma vb.
psikolojik stres faktörleri PEDAM’ı ve tedavisini olumsuz etkilemektedir”
dedi.
CİNSEL TIP ENSTİTÜSÜ’NDEN ALTIN GİBİ ÖNERİLER
Azgın teke sendromu yaşayan erkeklere yaşlılığı
kabullenmeleri ve bu değişimi olgunlukla karşılamaları önerilerinde bulunan
CİSED Başkanı Uzman Psikolojik Danışman Dr. Cem Keçe; “Yaşla birlikte
görülen fiziksel değişimleri yadsımayın ve bu değişimlere şiddetli direnç
göstermeyin. Çevrenize ben hala gencim mesajını vermek zorunluluğu, yaşlanmaya
karşı yoğun bir kaygı ve korku duymayın. Doğa, yaşadığınız toplum ve yakın
çevrenizle uyum içinde olun. Bu dönemi bir geçiş dönemi olarak değerlendirin
ve yaşla birlikte gelen değişimi de hayatın bir parçası olarak algılayın.
Çünkü her yaş döneminin kendine has güzel yönleri vardır. Dinç ve sağlıklı
bir bedene sahip olabilmek için düzenli egzersizler yapın. Saçlarınızı
boyatın, imkanınız varsa saç ektirin, ancak genç kalmayı bir zorunluluk
gibi algılamayın. Spor yapın, sigara ve alkol almayın, bazı hobiler gibi
çeşitli aktivitelere yönelin” dedi.
CİDDİYE ALIN
Azgın teke olan erkeklerin yakınlarına da tavsiyelerde
bulunan CİSED Başkanı Uzman Psikolojik Danışman Dr. Cem Keçe; “Azgın
tekelerin yaşlanınca erkekliklerini kaybetmek gibi bilinçaltı saplantıları
olabileceğini unutmayın, bu durumlarını ciddiye alın, sorgulamayın, ayıplamayın.
Çünkü bu dönemde duygusallaşmaya başlarlar ve çevrelerindeki kadınlara
alıcı gözle bakarlar. Fütursuzca para harcayabilirler. Fakat ilk şiddetli
krizden sonra pişman olurlar. Bu nedenle eşinizdeki değişikliklere duyarsız
kalmayın, fikirlerini dinleyin, iletişiminizi koparmayın, aşırı para harcamasının
mantıklı olmadığını ona anlatın. Ona kendini iyi hissetmesini sağlayacak
iltifatlarda bulunun. Onu dinleyin ve dertlerini paylaşın ve bu zor günleri
birlikte geçirmeye çalışın. Dokunmanın verdiği hazza odaklanmanın tam doyurucu
bir sevişme için temel koşul olduğunu, sevişme sırasında kadınla erkek
arasında ellerle
bedenin öteki bölümlerinin zevk vermek ve zevk almak için
uyumlu bir işbirliği içinde olması gerekliliğini aklınızdan çıkarmayın.
Son olarak dönüşü olmayan bir yola girmediğinizin altını çizin ve bir cinsel
terapiste başvurun” dedi.